DIE MOET IEDERE GENERATIE OPNIEUW VERDIENEN

Een familiebedrijf erf je nooit alleen op papier. Je krijgt er verhalen bij. Tradities. Verwachtingen. Een naam die soms al generaties lang op de gevel staat. En vaak ook een onzichtbare opdracht: zorg dat je doorgeeft wat eerdere generaties hebben opgebouwd.

Maar de wereld waarin familiebedrijven ondernemen, verandert sneller dan ooit. Nieuwe technologie, verduurzaming, personeelstekorten en veranderende klantbehoeften vragen om andere keuzes. Wat gisteren succesvol was, biedt morgen geen garanties meer. Vasthouden aan het verleden kan kracht geven, maar ook vernieuwing in de weg staan.

Daar ligt misschien wel de grootste uitdaging van ieder familiebedrijf: bepalen wat behouden moet blijven en wat juist moet veranderen.

CULTUUR

Want erfgoed zit niet alleen in oude foto’s, een oprichtingsjaar of de naam van de familie op de gevel. Het leeft voort in de cultuur van een bedrijf. In de manier waarop medewerkers worden behandeld. In langdurige relaties met klanten en leveranciers. In afspraken die soms nog met een handdruk worden bezegeld. Tegelijkertijd vraagt iedere nieuwe generatie om ruimte. Om nieuwe ideeën uit te proberen, andere keuzes te maken en soms afscheid te nemen van gewoontes die jarenlang vanzelfsprekend waren. Vernieuwing betekent niet dat het verleden wordt afgewezen. Het kan juist de beste manier zijn om ervoor te zorgen dat het levenswerk van eerdere generaties toekomst houdt.

KOESTEREN

Voor deze uitgave spreken we vier familiebedrijven. Vier ondernemingen met een eigen geschiedenis, cultuur en toekomstvisie. Hoe koesteren zij hun erfgoed zonder erin gevangen te raken?

Hoe geef je een nieuwe generatie vrijheid zonder de kracht van het familiebedrijf te verliezen?

Want een familiebedrijf draait niet alleen om wat je erft. De echte vraag is: wat voeg jij eraan toe?

'Een familiebedrijf moet volgens mij niet hetzelfde blijven, maar ook meegaan met de tijd.'

LINDA RUIJGROK

EIGENAAR RUIJGROK MAKELAARS IN MIJDRECHT

Wat moet binnen jullie familiebedrijf altijd behouden blijven?

Voor mij is het belangrijk dat het laagdrempelige en informele contact behouden blijft. Eerlijkheid en rechtvaardigheid staan bij ons hoog in het vaandel, maar vooral ook het persoonlijke contact. Zowel met onze klanten als binnen het team. We werken hard, maar gezelligheid onder collega’s vind ik minstens zo belangrijk. Daarnaast hecht ik ook aan een bepaalde uitstraling en professionaliteit. Mijn vader liep vroeger altijd in pak. Zo formeel hoeft het van mij niet meer, maar die gedachte dat je er voor je werk netjes en representatief uitziet, is wel gebleven. Wij werken bijvoorbeeld niet in een spijkerbroek. Dat lijkt een detail, maar voor mij hoort een verzorgde en degelijke uitstraling bij het vak en bij ons kantoor.

Wat heb jij bewust anders gedaan dan de generatie vóór jou?

De wereld is natuurlijk enorm veranderd. Twintig jaar geleden, vóór internet, kwamen mensen die een woning zochten gewoon bij ons kantoor binnenlopen. Je had al een band voordat een bezichtiging plaatsvond. Tegenwoordig begint het contact vaak online en ontmoeten we mensen bij een bezichtiging. Dat is niet zozeer iets wat bewust is gegaan. Alles gaat sneller en veel communicatie verloopt digitaal. Natuurlijk bewegen wij daarin mee, maar eerlijk gezegd vind ik het soms ook jammer. Juist dat persoonlijke contact vind ik zo waardevol. Ik wil daarom bijvoorbeeld ook absoluut geen chatbot op onze site, daar heb ik zelf ook een enorme hekel aan.

Wat wil jij achterlaten voor de generatie na jou?

Wellicht dat mijn nicht Julia het roer te zijner tijd over wil nemen. Zij is nu werkzaam in een totaal andere branche. Zelf ben ik ook eerst met iets heel anders bezig geweest voordat ik bij mijn vader kwam werken. Ik zou vooral een bedrijf willen achterlaten waar een volgende generatie trots op kan zijn, maar waarin zij ook de vrijheid voelt om haar eigen keuzes te maken. Een familiebedrijf moet volgens mij niet hetzelfde blijven maar ook meegaan met de tijd. Wat ik wél hoop door te geven, zijn de waarden waarop ons kantoor is gebouwd: eerlijkheid, betrokkenheid, oog hebben voor mensen en plezier hebben met elkaar. Maar uiteindelijk moet je een familiebedrijf niet alleen bewaren, maar ook steeds opnieuw relevant maken voor de tijd waarin je leeft.

'De horeca is een trendgevoelige branche, maar wij blijven altijd onze eigen koers varen.'

HENK LEURS

EIGENAAR RESTAURANT DE VOETANGEL IN OUDERKERK AAN DE AMSTEL

Wat moet binnen jullie familiebedrijf altijd behouden blijven?

Eigenlijk zit er heel veel in de slogan die mijn ouders zo’n 50 jaar geleden bedachten en waarmee zij toen adverteerden: Gemoedelijke Gastvrijheid in een Prachtig Polderland! Dat is nog steeds onze filosofie; iedereen moet zich thuis kunnen voelen in de Voetangel. Dat dit ook het geval is, zien wij aan de diversiteit van onze gasten: families, romantische ‘tweetjes’, senioren, toeristen en zakelijke gasten. En dat geeft een heerlijke, levendige dynamiek! En bovenal moet de kwaliteit én continuïteit van de keuken en service, met veel persoonlijke aandacht, gewaarborgd blijven. De vele gasten die ons kennen weten wat ze kunnen verwachten en dat geeft vertrouwen. Dat horen we vaak terug. Zeker ook voor de zakelijke markt is dat belangrijk. De horeca is een trendgevoelige branche, maar wij blijven altijd onze eigen koers varen. Met veel passie en met een trouw team van toegewijde medewerkers, die wij ook als familie beschouwen.

Wat hebben jullie bewust anders gedaan dan de generatie voor jullie?

Wij zijn dankbaar voor wat onze ouders hebben opgebouwd met veel pionieren en heel hard werken. Nog altijd plukken wij de vruchten van hun vooruitziende blik. Wij zijn wel meer bezig met zaken als de presentatie van gerechten, met de wijnkaart, en met details en aanpassingen in het interieur. Zonder daarbij onze identiteit te verliezen. En uiteraard hebben wij veel meer mogelijkheden en uitdagingen op het gebied van digitalisering, internet, social media en personeelszaken.

Wat willen jullie achterlaten voor de generatie hierna?

Mijn partner Sabine is mede-eigenaar en verantwoordelijk voor de backoffice. Wij hebben geen kinderen en ook in de familie is er verder geen opvolging. Dus na ruim 100 jaar zal dit ooit in andere handen terechtkomen, een vreemd idee… Het zou mooi zijn als ‘De Voetangel’ blijft voortbestaan, in welke vorm dan ook, want het is een bijzonder mooie historische plek.

'Maatschappelijke functies zijn in toenemende mate nieuwe verdienmodellen voor het agrarisch buitengebied geworden.'

WILLEKE PEEK-DE BOER

MEDE-EIGENAAR MELKVEEHOUDERIJ PEEK EN MILK & MEETINGS IN WILNIS

Wat moet binnen jullie familiebedrijf altijd behouden blijven?

Het hart van onze activiteiten is het melkveebedrijf dat we van onze (schoon-) ouders overnamen. We voelen een onuitgesproken verantwoordelijkheid en opdracht om datgene wat we doorkregen van de generaties voor ons, vruchtbaar voort te zetten en bestendig door te geven aan een van onze kinderen. Een combinatie van tastbare, vruchtbare grond en een passioneel hart voor het agrarisch bedrijf.

Wat heb jij bewust anders gedaan dan de generatie vóór jou?

Schaalvergroting in de agrarische sector was generaties lang een efficiënte manier om oplopende kosten en verduurzaming te kunnen betalen. De maatschappij is echter in rap tempo veranderd. Bestemmingswijzigingen van agrarische grond en stedelijke opvattingen geven op diverse thema’s druk op de agrarische bedrijfsontwikkeling. Maatschappelijke functies zijn in toenemende mate nieuwe verdienmodellen voor het agrarisch buitengebied geworden. Ik geloof in de meerwaarde van korte voedselketens, maar nog meer in de waarde van het platteland voor de B2B markt.

Vergaderlocatie Milk & Meetings bleek een schot in de roos. Over de provinciegrenzen heen investeerden we in de Achterhoek in een kleine, nog agrarisch bestemde boerderij. Ik ontwikkelde daar Groot Obbink Vergaderlocatie en sinds kort is er ook Groot Obbink Vlees. Nu verkopen we zowel in Vorden als in Wilnis, Premium Black Angus vlees, van kalveren geboren op ons eigen melkveebedrijf!

Wat wil jij achterlaten voor de generatie na jou?

Als boerin en moeder zeg ik: passie, bevlogenheid en doorzettingsvermogen, eerbied voor de grond van de generaties voor ons, eerbied voor de natuur en het leven en alles wat je van je vader leerde. Als ondernemer zeg ik: een ecologisch en economische toekomstbestendig melkveebedrijf, met de vrijheid van eigen ondernemerschap, in Wilnis of elders.

'Wij hebben een duidelijke structuur, maar hanteren ook korte lijnen. Dat is de kracht van ons bedrijf.'

JOHN VAN DER LAAN

EIGENAAR VAN DER LAAN MOBILITEIT IN NIEUWKOOP

Wat moet binnen jullie familiebedrijf altijd behouden blijven?

Wat in mijn ogen altijd behouden moet blijven, mocht de familie het bedrijf in de toekomst voortzetten, is de platte organisatie. Wij hebben een duidelijke structuur, maar hanteren ook korte lijnen. Dat is de kracht van ons bedrijf. Het is belangrijk dat er goed gekeken wordt waar je rendement kan maken. Ik heb de koers van het bedrijf ook moeten wijzigen. Wij zijn van een allround taxibedrijf naar een mobiliteitsaanbieder gegaan. Deze transformatie hebben we doorgevoerd omdat niet al het taxivervoer even renderend is. Wij hebben daar keuzes in moeten maken. Wij zijn gestopt met niet-rendabele onderdelen en vol ingezet op onderdelen waar dit wel het geval is.

Wat heb jij bewust anders gedaan dan de generatie vóór jou?

Ik doe dingen niet bewust anders dan de generatie voor mij. Al kijken wij, zoals eerder gezegd, wel beter naar het rendement. Daarnaast houden we de ontwikkelingen in de markt nauwlettend in de gaten en passen daar de bedrijfsstructuur op aan. Wij hebben drie belangrijke pijlers waarop wij onze visie hanteren. Dat zijn tevreden cliënten, tevreden medewerkers en een gezond rendement draaien.

Wat wil jij achterlaten voor de generatie na jou?

Een leuk bedrijf om in te werken en de mogelijkheid om je hierin te kunnen ontplooien. De volgende generaties zullen het bedrijf ook weer moeten door ontwikkelen, misschien stoppen met bepaalde activiteiten en ook nieuwe kansen oppakken en deze uitbouwen. En dat is ook weer prima. Ik hoop dat ze de passie, die ik heb voor het bedrijf, overnemen. Het belangrijkste is dat je plezier in je werk hebt en dat je met een team het bedrijf voortzet in de tijd. En daar zullen ook weer uitdagingen op je pad komen die je oppakt en tot een succes maakt.